ثبت ملی ۲۳۶ اثر منقول و غیر منقول در استان البرز/ کرج حلقه مفقوده زیباسازی فضای شهری

0
اشتراک

ثبت ملی ۲۳۶ اثر منقول و غیر منقول در استان البرز/ کرج حلقه مفقوده زیباسازی فضای شهری

به گزارش راهنمای سفر من به نقل از شبکه اطلاع رسانی راه دانا؛ به نقل از «تیتریک»، میراث جهانی یونسکو نام عهدنامه‌ای بین‌المللی است که در تاریخ ۱۶ نوامبر ۱۹۷۲ میلادی به تصویب کنفرانس عمومی یونسکو رسیده است و موضوع آن حفظ آثار تاریخی، طبیعی وفرهنگی بشر است که اهمیت جهانی دارد و متعلق به تمام انسان‌های زمین، فارغ از نژاد، مذهب و ملیت خاص می‌باشد.
 

کهن ترین میراث بشر در البرز/ از نخستین خشت تولید شده به دست انسان تا قابلیت ثبت جهانی آثار باستانی

بر پایه این کنوانسیون، کشورهای عضو یونسکو می‌توانند آثار تاریخی، طبیعی و فرهنگی کشور خود را نامزد ثبت به‌ عنوان میراث جهانی کنند، حفاظت از این آثار پس از ثبت ضمن باقی‌ماندن در حیطه حاکمیت کشور مربوط، به عهده تمام کشورهای عضو خواهد بود و مکان‌های میراث جهانی ثبت‌شده در یونسکو، مکان‌هایی مانند جنگل، کوه، آبگیر، صحرا، بقعه، ساختمان، مجموعه و یا شهر است، همچنین کشور ایران سه سال پس از تصویب کنفرانس عمومی یونسکو در ۲۶ فوریه ۱۹۷۵ به کنوانسیون میراث جهانی یونسکو پیوست.

تمام تلاش خود را برای ثبت تپه ازبکی در آثار باستانی جهانی می کنیم

عبدالناصر میرچی، مدیر کل گردشگری و میراث فرهنگی استان البرز در این رابطه به گفتگو با خبرنگار "تیتر۱" پرداخت و از دغدغه ها، تلاشها، مباحثات و اقدامات خود برای به ثبت رساندن جهانی تپه ازبکی استان البرز گفت.
 

وی گفت: در استان البرز حدود ۵۰۰ اثر را شناسایی کرده ایم که ۲۳۶ اثر از آنها ثبت ملی شده است. مهم ترین آثاری هم که در پهنه ی استان البرز به ثبت ملی رسیده است عبارتند از؛کاخ ناصری،کاخ سلیمانیه ،محوطه ی تاریخی ازبکی،کاخ مروارید و چند آثار معنوی، طبیعی، منقول و غیر منقول …

مدیر کل گردشگری و میراث فرهنگی استان البرز با بیان اینکه ثبت آثار باستانی در فهرست میراث جهانی مزایای زیادی برای کشور و استان های آن دارد اظهار داشت: مشارکت های علمی و عملی داخلی و بین المللی، رونق سرمایه های اجتماعی، داشتن افتخار ملی، کمک های مالی و وام های مشخصه جهانی، حفاظت، آموزش، باززنده سازی و اصلاح شرایط و گردشگری و از همه مهمتر رونق و افزایش فعالیت های گردشگری از جمله مزایای ثبت جهانی میراث و آثار باستانی و فرهنگی است.
 

کهن ترین میراث بشر در البرز/ از نخستین خشت تولید شده به دست انسان تا قابلیت ثبت جهانی آثار باستانی

وی افزود: برای انجام این امر، مرحله اصلی حضور و تلاش مقامات اداره میراث فرهنگی و مشخصاً معاون سازمان میرث فرهنگی، مهم و اساسی است و به شخصه بارها در این رابطه اقدام و مباحثه کرده ام، اکنون نیز از همین جا می گویم، تنها یک دلیل برای ثبت جهانی محوطه ازبکی کافی است و آن هم این است که نخستین خشتی که بشر موفق به ساخت آن شده در محوطه ی ازبکی بوده است و این قدیمی ترین اثر استان البرز به هزاره ششم و هفتم قبل از میلاد بر می گردد.

وی افزود: برای ثبت ملی از مراسم ها آیینی تا سنتهای بومی، حتی درخت چناری که امکان ثبتش وجود داشته باشد را بی درنگ به ثبت می رسانیم و درمورد ثبت جهانی به نظر من فقط یک اثر این امکان و شرایط را دارد و فقط پیشنهاد بنده بوده است و هنوز این مسئله توسط هیچیک از مقامات برسی نشده است.

این مسئول در بخش دیگری از سخنان خود گفت: با توجه به این که یکی از زیباترین محور های مواصلاتی جهان که بخش عمده اش در استان البرز وجود دارد و بخشی از آن نیز در استان مازندران است، می تواند نه تنها به عنوان یک محور مواصلاتی بلکه به عنوان یکی از زیبا محور های گردشگری دنیا معرفی شود، وجود یک رودخانه در طول تمامی مسیر یکی از خصوصیات خاص این جاده است و برخی از دوستان می گویند تا حالا جاده ای ثیت جهانی نشده است، سوال من این است وقتی خوراکی مثل پیتزا به ثبت جهانی می رسد آیا جاده ای به این عظمت و زیبایی، با وجود آثاری در آن مانند کاخ ناصری، تکیه سپهسالار و غار یخ مراد که حداقل ۷۰ میلیون سال قدمت دارد، قابلیت ثبت جهانی را دارا نیست؟!

میر چی خاطر نشان کرد: این آثار نه تنها به مردم استان البرز بلکه به تمامی مردم جهان تعلق  دارد و ما این آمادگی را داریم که از بین این تعداد آثار ثبتی یا حتی آثار در حال کشف، تعدادی که مهم ترین آن ها هستند را جداسازی نموده و به صورت مجموعه جمع آوری کنیم.
 

کهن ترین میراث بشر در البرز/ از نخستین خشت تولید شده به دست انسان تا قابلیت ثبت جهانی آثار باستانی

  شناسایی نخستین خشت های دست ساز بشری تپه ازبکی در هزاره ششم پیش از میلاد

محوطه باستانی ازبکی در روستایی به همین نام از توابع شهرستان نظرآباد قرار گرفته که قدیمی ترین آثار آن به هزاره ششم و هفتم قبل از میلاد بر می گردد.این محوطه باستانی شامل تپه اصلی با ارتفاع بیش از ۲۴ متر ، جیران تپه ، مارال تپه ، دوشان تپه ، گوموش تپه و یان تپه می باشد. در این محوطه هفت فصل کاوش های باستان شناسی انجام گرفته است.نخستین خشت دست ساز بشر در یکی از تپه های محوطه باستانی ازبکی به دست آمده که هم اکنون در سازمان ملل نگهداری می شود.

تنها سایتی است که در فلات مرکزی ایران شش هزار سال تداوم ادوار تاریخی فرهنگی از دوره نوسنگی و روستا نشینی (هزاه ششم پیش از میلاد) تا دوره ماد (هزاره اول پیش از میلاد) در آن  شناسایی شده است.

نخستین خشت های دست ساز بشری در فلات مرکزی ایران مربوط دوره نوسنگی با سفال (هزاره ششم پیش از میلاد) در ازبکی شناسایی شده است.

اولین سایتی است که در فلات مرکزی ایران فرهنگ سفال آلویی (هزاره چهارم پیش از میلاد) همراه با  معماری بسیار منسجم این دوره با تدفین کودکان در کف اتاق های مسکونی در آن شناسایی شده است.

 

کهن ترین میراث بشر در البرز/ از نخستین خشت تولید شده به دست انسان تا قابلیت ثبت جهانی آثار باستانی

نخستین قالب ریخته گری در فلات مرکزی ایران مربوط به فرهنگ سفال آلویی (هزاره چهارم پیش از میلاد) در ازبکی شناسایی شده که نشان می دهنده مردمان فرهنگ نخستین کسانی بوده اند که فلز را ذوب کرده اند .

نخستین سایتی است در فلات مرکزی ایران که معماری و گورستان عصر آهن از شروع تا پایان ( عصر آهن I, II, III) در آن شناسایی شده است.

دژ مادی ازبکی تنها اثر دوره ماد درفلات مرکزی است که تا کنون شناسایی شده است. با استناد به نتایج کاوش های باستان شناسایی دژ ازبکی دارای دو راه پله و شواهد دو سقف روی هم بوده که نشان از دو طبقه بودن بنا دارد. استفاده از تاقچه و قوس در معماری؛ کشف سه انبار بزرگ فراخن که نشان دهنده نظامی بودن این دژ است.

تنها سایتی در فلات مرکزی ایران است که شش هزار سال تداوم ادوار تاریخی فرهنگی از دوره نوسنگی و روستا نشینی (هزاه ششم پیش از میلاد) تا دوره ماد (هزاره اول پیش از میلاد) در آن  شناسایی شده است.
 
 دژ مادی ازبکی تنها اثر دوره ماد درفلات مرکزی است که تا کنون شناسایی شده است. با استناد به نتایج کاوش های باستان شناسایی دژ ازبکی دارای دو راه پله و شواهد دو سقف روی هم بوده که نشان از دو طبقه بودن بنا دارد.
 

کهن ترین میراث بشر در البرز/ از نخستین خشت تولید شده به دست انسان تا قابلیت ثبت جهانی آثار باستانی

۱۲ اثر تاریخی، فرهنگی و معنوی استان البرز در لیست ثبتی های آثار ملی

۵ سال است که ۱۲ اثر تاریخی، فرهنگی و معنوی استان البرز در همایش شورای عالی سیاستگذاری ثبت آثار به ثبت ملی رسید که نام این آثار مسجد مجموعه گاجره، خانه مدیر معدن گاجره، گرمابه هیو، گرمابه ورده، معماری دستکند امامزاده ابراهیم تکیه سپه سالار، امامزاده هاشم روستای عرب آباد کوه، گرمابه شمالی جنوبی، امامزاده اسماعیل زکی آباد و امامزاده بی بی سیکنه سنقرآباد است.

همچنین از میراث ناملموس ثبت شده استان البرز در فهرست آثار ملی کشور نیز می توان به مراسم پنجه پیتک طالقان، مراسم تیزه ماسیزه طالقان، مراسم شب چله طالقان، نوروز خوانی طالقان، علامت سازی سنتی، شیوه سنتی ساخت نتبور یک تکه، قفل سازی بر اساس حروف ابجد، مشبک منبت چوبی، اشاره کرد.

کهن ترین میراث بشر در البرز/ از نخستین خشت تولید شده به دست انسان تا قابلیت ثبت جهانی آثار باستانی

از جاذبه های فرهنگی و تاریخی برتر استان البرز علاوه بر تپه ازبکی می توان از این آثار نام برد

کاخ مروارید(شمس):

این کاخ کمتر از ده سال پیش از انقلاب اسلامی، به سفارش شمس و همسر او «مهرداد پهلبد» ، در محوطه وسیعی با تپه های ملایم، در کنار دریاچه مصنوعی کوچکی ، به سبک وشیوه ای خاص ساخته می شود. این شیوه معماری مدرن که همان شیوه تفکر «فرانک لوید رایت» پرآوازه ترین معمار آمریکایی در نخستین دهه های قرن اخیر است ساخته شده است. سازه اصلی و پلان کاخ به شکل سفره ماهی است که صدفی را در بر گرفته است. چون معماری کاخ مروارید منحصر به فرد است و المان های شرقی و غربی با هم آمیخته شده واندیشه معماری فرانک لوید رایت (معماری ارگانیک) در این بنا محرض است.

کهن ترین میراث بشر در البرز/ از نخستین خشت تولید شده به دست انسان تا قابلیت ثبت جهانی آثار باستانی

بر اساس سبک معماری ارگانیک فرانک لوید رایت است و هم باغ داشته و هم ۲ تا دریاچه با گونه های نادر آبزی و گیاهی تنوع فضاسازی ها وارتباطات داخلی در طراحی این کاخ بسیار جسورانه ودرعین حال خلاقانه است والبته در صورت امکان گردش آزاد و لمس تمام کنج وکنار از هرسو، تحسین همه بازدیدکنندگان را برمی انگیزد… و در یک کلام، تنوع فرم، فضا، رنگ وماده، چیزی متمایز از همه بناهای معاصر درکشورمان پدید آورده است. تنوع مصالح وجنسیت عناصر، الگوها و نقوش تزیینی ، روح برخی از اجزای دکوراسیون و تناسبات به کاررفته درآنها،به قصد شاهزاده ای شرقی طراحی شده، در بسیاری از تزیینات داخلی، پسند و ذائقه ایرانی با مهارت لحاظ گردیده ؛ الگوهایی که نشانگر مفهوم «در» و «شمس» هستند به دفعات به چشم می خورند. بیشتر نقوش و الگوهای به کار رفته در طراحی اثاثیه، لوسترها و چراغهای سقفی و دیواری، از دایره ناشی شده اند و این هماهنگی تام و تمام، بسیار چشمگیر و نادر است. حتی کفسازی و نورپردازی محوطه اطراف کاخ با همان ایده های مشابه و هماهنگ طراحی شده اند. استفاده های متعدد و متنوع از «پلکی گلاس» برای نخستین بار، در ضخامتها واشکال متفاوت، به عنوان ماده ای که نور را از خود عبور  می دهد، بدون قابلیت شکنندگی والبته با ارزش هنگفت، یکی از ویژگیهای طراحی داخلی دراین کاخ شمرده می شود؛ همچنین به کارگیری شیشه وکریستال در مجاورت نزدیک با بتون زمخت مناظر جالبی پدید آورده است.

در تزئینات و مبلمان داخلی نیز از نمادهای آبزیان دریایی و از جمله مروارید و صدف الهام گرفته شده. مبل ها، شومینه ها، چراغ های روشنایی، لوستر ها، حفاظ ها و نرده ها و حتی تخت خواب ها همگی از این قاعده پیروی می کنند.در گذشته تمامی کف فضا ها داخلی با موکت قرمز رنگ مخصوصی مفروش بوده است.
این مجموعه برای ثبت جهانی(یونسکو) پیشنهاد شده است.

کاروانسرای شاه عباسی

کاروانسرای شاه عباسی ، در تقاطع خیابان های شهدای محراب و قدس ، در سمت غرب خیابان قدس واقع شده است. کاروانسرای شاه عباسی کرج یکی از یادگارهای دوره صفویه در این شهر است که از نظر پلان و معماری کاملا شبیه به دیگر کاروانسراهای این دوره است. مساحت کل بنا ۳۰۰۰ متر مربع و مساحت حیاط مرکزی آن ۹۰۰ متر مربع است. زمان دقیق ساخت کاروانسرای شاه عباسی کرج معلوم نیست ، اما این کاروانسرا احتمالا در دوره پادشاهی شاه سلیمان صفوی بین سال های ۱۰۷۸ تا ۱۱۰۹ هجری قمری بنا شده است.
شماره ثبت: ۱۳۶۸     تاریخ ثبت: ۱۳۵۶
کاخ سلیمانیه
این کاخ در داخل محوطه وسیع و زیبای دانشکده کشاورزی کرج ، بنایی قدیمی از دوره قاجار قرار دارد که باقی مانده یکی از کاخ های مجلل و زیبای دوره فتحعلی شاه به شمار می رود. این بنا ، قسمتی از مجموعه کاخ سلیمانیه است که به علت دارا بودن تزیینات داخلی و به خصوص دو تابلوی نقاشی رنگ و روغن بر روی دیوارهای شرقی و غربی آن حائز اهمیت است.

آثار تاریخی کم نظیر در خطه البرز که این سرزمین را به جهان معرفی خواهد کرد/ از نخستین خشت تولید شده به دست انسان تا قابلیت های ثبت جهانی

این بنا به دستور سلیمان میرزا ، فرزند فتحعلی شاه و توسط صدر اصفهانی معمار سرشناس این دوره ساخته شده است.
آنچه هم اکنون از مجموعه کاخ سلیمانیه باقی مانده ، عبارتست از یک کوشک یا بنای مستطیل شکل که بر روی ستون ها و جرزهای آجری ساخته شده و از سطح زمین حدود ۲/۵ متر ارتفاع دارد.
بنای مزبور ، عبارتست از یک تلار اصلی و مستطیل شکل در وسط ، و دو راهرو در سمت غرب و شرق آن که از جانب شمال و جنوب ، دو پلکان به هر یک از راهروهای مزبور راه می یابد.بنای کنونی کاخ سلیمانیه ، جزو کوچکی از مجموعه بناهای مفصل قلعه و قصر سلیمانیه شامل عمارت گلشن ، ساختمان کلاه فرهنگی ، بیرونی و حرمسرای فتحعلی شاه ، ساختمان اندرونی ، برج بلند فراش آباد ، عمارت در قرمز (باغ انگوری) ، باغ فراش آباد ، باغشاه اول ، باغشاه دوم و باغ فردوس می باشد.
     

پل شاه عباسی

پل شاه عباسی ، در مدخل ورودی شهر بر روی رودخانه کرج ساخته شده است. جاده کرج به چالوس در ضلع شرقی پل واقع شده و پل جدید در مدخل شهر و در ضلع جنوبی آن قرار دارد.

آثار تاریخی کم نظیر در خطه البرز که این سرزمین را به جهان معرفی خواهد کرد/ از نخستین خشت تولید شده به دست انسان تا قابلیت های ثبت جهانی پل قدیمی کرج ، در گذشته ارتباط میان ری و تهران با قزوین و غرب کشور بوده است.
این پل ، دارای دو چشمه طاق ، یکی بزرگ و دیگری کوچک تر است و بین دو چشمه طاق ، پایه قطوری ساخته شده که در میان پایه فوق ، دو غرفه تعبیه شده است. پایه شرقی پل به صخره ای در کوه مجاور متکی و پایه سمت غرب به یک صخره بزرگ و در دیواره دره اتکا کرده است. طول پل ۶۱/۲۰ متر و عرض آن ۸/۸۰ متر می باشد. بر اساس اسناد موجود ، قدمت پل احتمالا به دوره سلجوقی می رسد. مصالح به کار رفته در بنای پل ، آجر و ملات ساروج و محل عبور و مرور بالای پل سنگفرش شده است.
   

برج آرامگاهی میدانک

بنای آرامگاهی معروف به برج میدانک یا برج تهمینه مدفن یکی از قلعه بانان و یا اعضای خاندان پادوسپان (۱۰۰۵-۱۰۴۵ ه.ق) از حکام محلی منطقه رویان در خلال قرون هشتم تا نهم هجری قمری است.
 

آثار تاریخی کم نظیر در خطه البرز که این سرزمین را به جهان معرفی خواهد کرد/ از نخستین خشت تولید شده به دست انسان تا قابلیت های ثبت جهانی

بنای سنگی برج میدانک در ۶۰ کیلومتری جاده کرج – چالوس نزدیک میدانک گچسر قرار گرفته و بنایی هشت ضلعی با گنبد مخروطی است که در یک طرف آن ایوانی ساخته اند.
فضای داخلی بنا در اصل مربع است و تزیینات داخلی در بالا و نزدیک سقف ، کاربندی هشت ضلعی است که تبدیل به دایره می شود و در نهایت سقف را مدور می سازد.
نمای بیرونی بنا دارای تزیینات محراب مانند است که بالای آن تزیینات گوشواره ایجاد شده ؛ این برج با سنگ و ساروج (مخلوطی از آهک و خاکستر یا ریگ که در آب به مرور جذب انیدرید کربنیک شده و آهکش به صورت سنگ آهک که محکم و پایدار است در می آید و جهت ساختن بنا از آن استفاده می شود) ساخته شده و شبیه بناهای مغولی است. شیوه ساختمانی بنا ، آن را در ردیف برج های آرامگاهی قرن هفتم هجری قرار می دهد.
    

حمام مصباح

حمام مصباح در بافت مرکزی شهردر محله قدیمی مصباح ، خیابان کشاورز واقع شده است . قدمت بنا دوره قاجاریه و به شماره ۳۷۹۰در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

آثار تاریخی کم نظیر در خطه البرز که این سرزمین را به جهان معرفی خواهد کرد/ از نخستین خشت تولید شده به دست انسان تا قابلیت های ثبت جهانی این حمام در پی پدیدآمدن محلات مسکونی در اواسط دوره قاجاریه در این منطقه ساخته شده است . همچنین بقایای برج قلعه ای قدیمی در ضلع شرقی بنا مشاهده میشود که بر اثر حفاریهیا غیرمجاز قسمت اعظم آن تخریب شده و تنها بقایای ناچیز از آن باقی مانده است .
لازم بذکر است با ایجاد تغییراتی در حمام از جمله لوله کشی ، نصب دوش و کاشیکاری از بنا تا چند سال پیش استفاده می شده است .حمام مصباح نیز همچون حمام های تاریخی ایران شامل فضاهایی با کاربری خاص میباشد . ورودی بازسازی شده حمام که با هشت پله در عمق ۵/۳ متری به کف حمام مرتبط می شود .سربینه یا رختکن که شامل یک گنبد مرکزی که در طرفین آن چهار طاق چشمه آجری با گنبدهای کوچکتر یا گره پوش میباشد .گنبد مرکزی و طاق چشمه ها بر روی چهار ستون آجری به ابعاد ۷۰ × 70 سانتی متری استوار است . گرمخانه شامل  نظافتخانه در سمت جنوبی با پوشش طاق گهواره ای،  شاه نشین در سمت شمال با پوشش گهواره ای،محل شستشو در سمت شمال شرقی و جنوب غربی ، محل خزینه در سمت غرب قرار دارد.در ساخت حمام از مصالح آجر ختایی به ابعاد ۲۵×20×20 و ملات گل آهک استفاده شده و اندود داخل حمام در گذشته آهک بوده است .

 
 
امامزاده سلیمان

قدمت : صفویه

بنای امامزاده سلیمان ( معروف به شاهزاده سلیمان ) در ۶ کیلومتری شرق اشتهارد متعلق به دوره صفویه،بصورت ساختمان زیبایی در کنار جاده کرج – اشتهارد نمایان است . این امامزاده از نوادگان امام موسی کاظم (ع) و از زیارتگاه های مشهور شهرستان  اشتهارد میباشد .

کهن ترین میراث بشر در البرز/ از نخستین خشت تولید شده به دست انسان تا قابلیت ثبت جهانی آثار باستانی
ساختمان امامزاده در میان یک حیاط نسبتاً بزرگ قرار گرفته که در ضلع غربی این حیاط قنات آبی جاری است .ودرضلع شرقی امامزاده بقعه قبور شهدای گمنام دفاع مقدس احداث شده است. بنای امامزاده متشکل از یک طاق نمای ورودی رو به شمال ، رواقها و گنبد خانه میباشد .سقف قسمت رواق با طاق و تویزه های تو در تو ، به طرز زیبایی پوشش داده شده و از جانب ضلع شرقی این رواق راهی به پشت بام مجموعه دارد که دارای طاقهای ضربی است . فضای چهار گوش داخل گنبد خانه با طاق نماهایی به هشت ضلعی و سپس توسط طاق بندیهای متناسبی به ۱۶ ضلعی تبدیل شده است . گنبد آجری بنا نیز دو پوش و از نوع گسسته می باشد ، لازم به ذکر است دو فضای موجود در دو سمت ورودی الحاقی بوده است .
 
 

محوطه باستانی مردآباد

تپه تاریخی مردآبادبا قدمت هزاره پنجم تا سوم پیش از میلاد در شهر ماهدشت با وسعت ۱۲۹×150 و ارتفاع ۱۳ متر قرارگرفته است .وبه شماره۲۲۵۲ درفهرست آثار ملی بثبت رسیده است طی بررسیهای علمی و باستان شناسی بر روی تپه و مطالعه مواد فرهنگی و سفالهای جمع آوری شده ۴ دوره فرهنگی در این محوطه شناسایی شده که اجمالاً بشرح ذیل میباشد .

آثار تاریخی کم نظیر در خطه البرز که این سرزمین را به جهان معرفی خواهد کرد/ از نخستین خشت تولید شده به دست انسان تا قابلیت های ثبت جهانی دوره اول : هزاره پنجم تا سوم پیش از میلاد .
سفالهای این دوره به رنگ قرمز و نخودی با نقوش هندسی به رنگ سیاه میباشد .
دوره دوم : هزاره اول قبل از میلاد .
سفالهای این دوره از نوع خاکستری با نقوش برجسته و نقش کنده در زیر لبه و بدنه میباشد .
دوره سوم : دوره پارتی و ساسانی .
سفالهای این دوره به رنگ قرمز و دارای نقوش کنده بر روی بدنه ظرف میباشد .
دوره چهارم : دوره اسلامی از قرن ۴ تا ۹ هجری قمری .
سفالهای این دوره از نوع ساده و لعابدار به رنگهای سبز و آبی فیروزه ای با نقوش ساده است .
لازم بذکر است این محوطه تاریخی دارای حریم مصوب و علامتگذاری شده میباشد .

برج آرامگاهی روستای کردان
  این بنای متعلق به قرن ۷ هجری که در ۱۰ کیلومتری هشتگرد در روستای کردان واقع شده نزنند.این اثر تاریخی دارای پلانی مدور همراه با شیار در قسمت بیرونی و پلانی هشت ضلعی در داخل بوده و مدفن امامزاده حسین (ع) از نوادگان امام زین العابدین (ع) است.

آثار تاریخی کم نظیر در خطه البرز که این سرزمین را به جهان معرفی خواهد کرد/ از نخستین خشت تولید شده به دست انسان تا قابلیت های ثبت جهانی
 

غار یخ مراد

این غار در غرب قریه «کهنه ده» 69 کیلومتری محورکرج -چالوس قرار دارد. دهانه غار به عرض ۵/۹ و به ارتفاع ۳ متر رو به شمال شرقی باز شده است.غار یخ مراد ، در ادوار گذشته زیر آب بوده و در حقیقت یک غار زیر دریایی است. این مطلب از وضع طبیعی غر و بقایای وجود فسیل «کاردینا» (Kardine) که در روی تخته سنگی در مدخل غار باقی مانده است ، روشن می شود.

کهن ترین میراث بشر در البرز/ از نخستین خشت تولید شده به دست انسان تا قابلیت ثبت جهانی آثار باستانی
 فسیل مزبور از نرمتنان دریایی است که در دوران سوم زمین شناسی وجود داشته و بدین ترتیب ، اگر پیدایش غر را همزمان با آن بدانیم ، عمر آن بالغ بر ۵۰ میلیون سال می شود. این غار بادگیر و هواکش های فراوانی دارد که هوا با شدت از آن ها وارد غار شده و غار را فوق العاده سرد می کند و موجب یخ زدن آب های موجود در غار می شود. یخ های غار از اواسط ماه دوم بهار شروع به ذوب شن می کند. به طور کلی این غار دارای سه تالار بزرگ و سه یخچال زیرزمینی و نیز چند قسمت دیگر و هفت حلقه چاه است.
نکته قابل توجه این که غار مزبور ، در بخشی ، چهار طبقه می شود که در یک امتداد عمومی به عمق ۲۰ متر روی هم قرار می گیرند.این غار تنها در ایران است که تا کنون به این کیفیت مشاهده شده است.

 کاروانسرای ینگی امام

قدمت این کاروانسرا که در ابتدای جاده هشتگرد و ۱۰۰ قدمی جاده کرج – قزوین در روستایی به همین نام قرار گرفته و به دوره صفویه باز می گردد و در گذشته در مسیر ری و قزوین برای استراحت مسافران ساخته شده است.

آثار تاریخی کم نظیر در خطه البرز که این سرزمین را به جهان معرفی خواهد کرد/ از نخستین خشت تولید شده به دست انسان تا قابلیت های ثبت جهانی علاوه بر این کاروانسرای قدیمی که مورد استقبال گردشگران است ، تپه باستانی ینگی امام هم در نزدیکی آن قرار دارد. بنا چهار ایوانی و دارای ۲۴ حجره است. همچنین فضای شتر خان در سراسر بنا تعبیه شده است.

همچنین استان البرز نعمتهایی به نام میراث طبیعی دارد که در زیر با آن آشنا می شویم

(میراث طبیعی)

درختان چنار کهنسال برغان

 این درخت کهنسال دارای قطر ۳۱۰سانتی متر در ارتفاع برابر سینه و ارتفاع ۳۰ مترهمچنین سطح تاج پوشش ۱۵۵٫۴۳ متر مربع می باشد. سرشاخه های این درخت شاداب است ولی تنه اصلی در قسمتی دچار ترک خوردگی شده که باید اتل شود و مورد توجه قرار گیرد.به لحاظ خاک اطراف درخت به لحاظ کمی و کیفی باید مورد توجه قرار گیرد.

آثار تاریخی کم نظیر در خطه البرز که این سرزمین را به جهان معرفی خواهد کرد/ از نخستین خشت تولید شده به دست انسان تا قابلیت های ثبت جهانی این اثر در داخل حیاط مسجد برغان است و محل استقرا این درخت نسبت به حیاط مسجد بالا تر است قسمت زیر این درخت خالی می باشد و با ایجاد یک درب ورودی میتوان به داخل حفره درونی درخت که همان چوب درون است وارد شد که در همین قسمت یک اتاقک کوچک زیر درخت تعبیه شده و اشخاص به جست های جوان و تازه رویش یافته این درخت از داخل حفره دخیل بستن و این درخت بسیار مورد احترام مردم منطقه و افراد دور ونزدیک به این منطقه است وحین بازدید از این درخت کهن سال افرادی مشاهده شدن که از تهران و کرج برای دیدن و زیارت این درخت آمده بودند مردم به این درخت کهن سال ارادت و اعتقاد دارند. این درخت پتانسیل زیادی برای جذب گردشگران بخصوص گردشگران مذهبی دارد.
 

(میراث منقول)

منبر تاریخی ارنگه

  منبر تاریخی ارنگه که دارای شش پله می باشد، در مسجد لات قاضی روستای ارنگه در محور کرج چالوس قرار دارد. به نظر کارشناسان فن، این منبر احتمالا از جنس درخت گردو و چنار می باشد.

آثار تاریخی کم نظیر در خطه البرز که این سرزمین را به جهان معرفی خواهد کرد/ از نخستین خشت تولید شده به دست انسان تا قابلیت های ثبت جهانی  تکنیک های بکار رفته در این اثر ارزشمند شامل هنرهای چوبی از جمله: درودگری، گره چینی و قاب و تونیک که بر اساس هندسه نقوش اسلامی طراحی شده است و هنر منبت با شیوه بسیار منحصر به فرد می باشد . تزیینات نیز شامل نقوش اسلیمی بسیار متنوع در قاب و تونیک ها و خط که از ساختار مشخصی برخوردار نیست و مشابه خطوط اولیه دوران اسلامی می باشد. محتوای خطوط در این منبر به چند قسمت تقسیم می شود:
سوره های مبارکه  قدر و توحید

-آیه الکرسی
جمله ای دعایی مبنی بر حمد خداوند
نام سازنده و سنه اثر
نام سفارش دهنده اثر
نام خطاط
یک بیت شعر با محتوای دعوت به زیستن با عدالت
 در سمت راست منبر دو سوره قدر  در محل حاشیه و توحید در داخل قاب و تونیک ها و جملاتی مبنی بر حمد خداوند به زبان عربی به صورت " الحمدلله الذی رفع السماء بقدرته و بسط الارض بعظمته و سخر الشمس و القمر و النجوم بامره و…؟ در محل حاشیه و همچنین عبارتی که در ظاهر حاکی از دستور ساخت منبر می باشد، وجود دارد که برخی از کلمات آن ناخواناست. . " امر بعماره هذه(؟) المنبر الصدر الشریف الکبیر(؟) العالم العادل الموید( المومن؟) المظفر ملک الامر اجمال الدین …..(؟) محمد شاه علی عن حق امه لرحمه. از محتوای این جمله چنین بر می آید که فلسفه شکل گیری منبر ارنگه ، طلب مغفرت فردی به نام مظفر الملک برای مادرش می باشد.
 در سمت چپ منبر آیه الکرسی در دو جا تکرار شده است که یکبار به طور کامل و یکبار به صورت نیمه آورده شده است، نام سازنده اثر کیخسرو خان و سال ساخت آن که در سال ۷۰۴ می باشد، نیز آورده شده است. " العمل الاستاد الاجل معجر الصناع نور الله نور کیخسرو خان فی تاریخ شهر المبارک رمضان سنه اربع و سبعمائه".

 میراث ناملموس(معنوی)

مراسم درجی سران طالقان(شب چله)

در طالقان شب چله را گرامی میدارند. در شب چله هنگامی که خورشید غروب کرد و گله های گاو و گوسفند آمدند و چراغ خانه های یکی یکی روشن شد، شال اندازی شروع می شود. جوانی که خواستگار دختری است، شالی پشمی یا جوراب نویی را  بر می دارد و بالای بام خانه دختری می رود و هدیه خود را که جوراب یا چادر، یا گوشواره یا النگو یا روسری است به گوشه شال یا جوراب  می بندد و از سوراخ گنبد خانه پایین می فرستند.
 

کهن ترین میراث بشر در البرز/ از نخستین خشت تولید شده به دست انسان تا قابلیت ثبت جهانی آثار باستانی

اهل خانه وقتی دریافتند که شال آویزان است، موضوع را می فهمند و از خانه بیرون می روند و دختر تنها می ماند. دختر با پسر اندکی حرف می زند و هدیه را از شال باز می کند و به پدر و مادرش می دهد. مادر دختر نیز هدیه ای مانند کیسه توتون یا چپق دانه نشان را به ریسمان می بندد و تکان می دهد. پسر آن را بالا می کشد. ولی اگر مادر دختر، جوان را نپسندیده باشد، یک گیوه کهنه یا چیزی مانند آن به ریسمان و شال می بندد تا پسر بفهمد که این طرف ها خبری نیست و باید دور این خانه و دختر را خط بکشد.
در زبانی محلی درجی حفره روی سقف است که جهت تهوه هوا به کار می رفته و با توجه به اینکه فرد مورد نظر روی بشت بام و بر سر درجی می رفته و شال را پایین می انداخته است. به آن درجی سران می گویند.

 500 اثر تاریخی مهم در استان البرز شناسایی شناسایی و ۲۳۶ اثر از آنها ثبت ملی گردیده است

 مدیر کل گردشگری و میراث فرهنگی استان البرز در بخش دیگری از سخنان خود گفت: در استان البرز حدود ۵۰۰ اثر شناسایی شده که ۲۳۶ اثر از آنها ثبت ملی گردیده است و مهم ترین آثاری هم که در پهنه ی استان البرز به ثبت ملی رسیده است عبارتند از کاخ ناصری،کاخ سلیمانیه ،محوطه ی تاریخی ازبکی،کاخ مروارید  و چند آثار مذهبی.
 

کهن ترین میراث بشر در البرز/ از نخستین خشت تولید شده به دست انسان تا قابلیت ثبت جهانی آثار باستانی دیدنی

وی افزود: در شهر طالقان حدود ۲۶ امامزاد ثبت شده و در دامنه وسیع استان البرز مکانهای زیادی از این دست به همراه روستاهای بکر و غنی وجود دارد و هر چیزی که بتواند در تاریخ هر ملتی به صورت ماندگار بماند جزو آثار ملی محسوب  می شود به همین خاطر آداب، رسوم، تغذیه و همچنین نوع پوشش و فرهنگ این مناطق جزو میراث فرهنگی و گردشگری خطه البرز محسوب شده و برای ماندگار شدن به ثبت می رسد.

این مسئول در پایان اظهار داشت: آرزو می کنم خداوند این توفیق را به ما بدهد که موفق شویم در کنار آثار ملی ثبت شده اثر بی نظیر محوطه ی تاریخی ازبکی را نیز به ثبت جهانی برسانیم و طبیعی است که در راستای تحقق این موضوع نه تنها اقدامات اداره کل میراث فرهنگی صنایع دستی و گردشگری بلکه حضور همه جانبه مقامات استانی به ویژه استانداری البرز نیاز است.

 

0
موفقیت

موفقیت از آن شماست

راه کار های نو برای رسیدن به موفقیت
کلیک کنید
تبلیغات

محل تبلیغ شما

تبلیغات

مطالب مرتبط

ارسال دیدگاه

لطفا دیدگاهتان را مرتبط با مطلب بالا ارسال نمایید، پر کردن فیلد های ستاره دار الزامی می باشد.